Kiedy lekarz kieruje najmłodszego pacjenta na rezonans magnetyczny, wielu rodziców odczuwa niepokój. W rzeczywistości badanie rezonansu magnetycznego należy do najbezpieczniejszych metod diagnostyki obrazowej, a jego przebieg jest zupełnie inny niż w przypadku badań wykorzystujących promieniowanie. Poniżej znajdziesz rzetelne informacje o tym, jak przygotować dziecko do rezonansu, jakie są wskazania, od którego roku życia można wykonać badanie oraz czym różni się ono od rezonansu u dorosłych.
Czym jest rezonans magnetyczny i dlaczego jest bezpieczny dla dzieci?
Rezonans magnetyczny wykorzystuje silne pole magnetyczne oraz fale radiowe do uzyskania precyzyjnych obrazów wnętrza ciała. Najważniejsza różnica względem tomografii komputerowej czy klasycznego RTG polega na tym, że badanie MRI nie wykorzystuje promieniowania jonizującego. Brak użycia promieniowania rentgenowskiego sprawia, że jest to szczególnie cenna metoda w przypadku dzieci, których organizmy są bardziej wrażliwe. Rezonans magnetyczny u dzieci pozwala na precyzyjną ocenę tkanek miękkich, ośrodkowego układu nerwowego, narządów wewnętrznych oraz struktur, które trudno zobrazować innymi metodam
Cropped photo of woman with baby in arms standing in front of MRI scanner in procedure room
Czym różni się badanie dziecka od badania dorosłego?
Sama zasada działania rezonansu jest taka sama niezależnie od wieku pacjenta – to wciąż to samo, bezpieczne badanie bez promieniowania. Różnice dotyczą przede wszystkim przebiegu i przygotowania.
- Bezruch i sedacja. Dorosły pacjent zazwyczaj bez trudu leży nieruchomo przez cały czas trwania badania. U małych dzieci, które nie potrafią jeszcze utrzymać bezruchu, konieczne bywa znieczulenie ogólne (sedacja). U dorosłych stosuje się je wyjątkowo rzadko. Sedacja nie jest jednak obowiązkowa – jeśli dziecko jest komunikatywne i potrafi utrzymać bezruch, można z niej zrezygnować.
- Protokół dostosowany do wieku. U dzieci sekwencje badania i ustawienia aparatu dobiera się z uwzględnieniem mniejszej masy ciała i specyfiki rozwijającego się organizmu.
- Przygotowanie psychologiczne. Dziecko wymaga wcześniejszego oswojenia z badaniem i spokojnej rozmowy. To element, który u dorosłych zwykle nie jest potrzebny.
- Obecność opiekuna. W wielu placówkach rodzic może przebywać przy dziecku podczas badania, co znacząco zwiększa jego poczucie bezpieczeństwa.
Wskazania – kiedy potrzebny jest rezonans dla dzieci?
Rezonans magnetyczny u dzieci wykonuje się przy wielu różnych problemach zdrowotnych. Do najczęstszych wskazań należą:
- diagnostyka ośrodkowego układu nerwowego,
- ocena narządu słuchu oraz nerwów czaszkowych,
- diagnostyka struktur wewnątrzczaszkowych,
- podejrzenie wad wrodzonych.
Rezonans głowy u dziecka wykonuje się między innymi w diagnostyce bólów głowy, padaczki czy zaburzeń rozwojowych. Badanie pozwala wykryć nieprawidłowości i zmiany chorobowe zachodzące w mózgu i rdzeniu kręgowym oraz umożliwia zaplanowanie leczenia. W diagnostyce narządów wewnętrznych rezonans dostarcza obrazów o wysokiej dokładności, co bywa decydujące przy podejmowaniu decyzji terapeutycznych.
Od którego roku życia można wykonać badanie?
Ze względów medycznych rezonans magnetyczny można wykonać już od pierwszych dni życia, a nawet od pierwszego miesiąca życia, jeśli stan zdrowia tego wymaga. Ograniczeniem nie jest wiek, lecz konieczność, by pacjent potrafił pozostać nieruchomo. Ruch podczas badania powoduje rozmycie obrazów, dlatego u małych dzieci, które nie są w stanie utrzymać bezruchu, badanie bywa realizowane w znieczuleniu ogólnym pod nadzorem lekarza anestezjologa, z obserwacją na sali wybudzeń po zakończeniu badania.
W przypadku dzieci przedszkolnych i wczesnoszkolnych coraz częściej możliwe jest badanie bez sedacji. Dla przykładu, w placówce MRI Diagnostyka w Warszawie przy Al. Zjednoczenia 36 badanie bez znieczulenia można zrealizować już u dzieci od 4. roku życia. To istotna informacja dla rodziców, którzy chcą uniknąć narkozy u swojego dziecka. Zobacz więcej: https://mridiagnostyka.pl/
Przeciwwskazania i kwestie bezpieczeństwa
Choć badanie jest niemal całkowicie bezpieczne, istnieją sytuacje wymagające ostrożności. Silne pole magnetyczne oznacza, że przeciwwskazaniem może być wszczepiony rozrusznik serca, niektóre implanty czy obecność metalowych elementów w ciele dziecka. Przed badaniem należy zdjąć wszelkie przedmioty metalowe. Dlatego przed wykonaniem rezonansu magnetycznego rodzic zawsze wypełnia wraz z personelem ankietę medyczną, w której podaje informacje o stanie zdrowia i ewentualnych implantach. Personel medyczny na tej podstawie ocenia, czy badanie można bezpiecznie przeprowadzić.
Jak przygotować dziecko do rezonansu?
Dobre przygotowanie znacząco wpływa na przebieg badania. Warto wcześniej spokojnie porozmawiać z dzieckiem i wyjaśnić, że badanie jest bezbolesne. Aparat wydaje głośne dźwięki, dlatego mały pacjent otrzymuje słuchawki lub zatyczki. Dla zwiększenia poczucia bezpieczeństwa w wielu placówkach badanie odbywa się w obecności rodzica, który może przebywać przy dziecku. Jeśli przewidziane jest badanie z podaniem kontrastu, warto wiedzieć, że środek kontrastowy stosowany jest tylko w niektórych przypadkach, gdy konieczne jest lepsze uwidocznienie badanego obszaru. Środki te są dobrze tolerowane, a poważne skutki uboczne występują rzadko.
Little boy playing with his toy in bed in hospital room. Child with IV tube and pulse oximeter in modern clinic. Kid recovering from sickness. Post operative care at children station. Kids health care
Jak wygląda badanie krok po kroku?
Dziecko układane jest na ruchomym stole, który wsuwa się do aparatu. W trakcie badania najważniejsze jest zachowanie bezruchu, ponieważ od tego zależy jakość obrazów. Czas badania zależy od tego, jaki obszar jest diagnozowany, i wynosi zazwyczaj od kilkunastu do kilkudziesięciu minut. Przez cały czas personel medyczny obserwuje przebieg i pozostaje w kontakcie z dzieckiem. Po zakończeniu badania, jeśli nie zastosowano znieczulenia, dziecko może od razu wrócić do codziennych aktywności. Wyniki wraz z opisem lekarza oraz karty informacyjne przekazywane są w ustalonym terminie.
Rezonans a inne metody – co warto wiedzieć?
Wybór metody diagnostycznej zawsze należy do lekarza. Tam, gdzie badanie rezonansu magnetycznego dostarcza wystarczających informacji, unika się użycia promieniowania rentgenowskiego, co jest korzystne dla najmłodszych pacjentów. Rezonans magnetyczny bywa dostępny w ramach NFZ, choć czas oczekiwania na badania finansowane publicznie bywa długi, dlatego część rodziców decyduje się na wizytę prywatną.
Rezonans magnetyczny u dzieci to sprawdzone, dokładne i bezpieczne badanie, które umożliwia wczesne wykrycie wielu schorzeń. Świadome przygotowanie oraz spokojna rozmowa z dzieckiem sprawiają, że cała procedura staje się dużo łatwiejszym doświadczeniem zarówno dla małego pacjenta, jak i dla rodziców.
